De Nederlandse vracht- en personenvervoerssector bevindt zich in een storm van extreme kosten en toenemende bereikbaarheidsproblemen. Bovenop de historisch hogebrandstofprijzen – met adviesprijzen voor benzine en diesel die richting de 2,70 euro per literstijgen – heeft de sector te maken met een opeenstapeling van plotselinge wegafsluitingen. Na eerdere stremmingen op onder meer de Merwedebrug en de Markerwaarddijk, is nu ook de Hardenbergerbrug bij Nijkerk (A28) per direct dicht wegens veiligheidsrisico’s. 

De combinatie van omrijden en dure brandstof zet het zorg- en personenvervoer in Nederland zwaar onder druk, waarschuwt Fred Teeven, voorzitter van branchevereniging KoninklijkNederlands Vervoer (KNV) in een interview met BNR Nieuwsradio. In het zorgvervoer ligt de druk extra hoog: chauffeurs werken met strakke schema’s voor kwetsbare passagiers, waardoor vertragingen direct tot grote problemen leiden. 

De wegafsluitingen zorgen voor flinke vertragingen en extra gereden kilometers. Veel vervoerders werken met langlopende contracten voor ziekenhuis- en leerlingenvervoer waarinvaste aanrijtijden zijn vastgelegd. “Het gaat er natuurlijk om dat we op die manier veel moetenomrijden. De reistijden worden langer en met veel contracten met opdrachtgevers moeten de passagiers op een bepaalde tijd op de bestemming zijn”, legt Teeven uit. “Dat betekent dusveel langere reistijden, zowel voor passagiers als voor de chauffeurs. Extra inzet van chauffeurs, hogere loonkosten en ontzettend veel overlast voor ondernemers en voorpassagiers die in die auto zitten.” 

Wanneer deze tijden door verkeerschaos niet gehaald worden, dreigen er juridische enfinanciële consequenties. Teeven geeft aan dat er zorgcontracten zijn waar vervoerdersgebonden zijn aan afgesproken tijden. “Dat is door die wegwerkzaamheden dan niethaalbaar”, zegt Teeven. “Het is al heel moeilijk, het is al heel druk, en dan kunnen ze vervolgens ook nog eens door de opdrachtgever conform de contracten worden beboet.” 

De stijgende loon- en brandstofkosten eisen hun tol. Volgens KNV vallen de eerste bedrijvenin de sector inmiddels om. KNV heeft voor de zomer al petities aangeboden in de Tweede Kamer en gesprekken gevoerd met meerdere ministers, maar stuit tot nu toe op een muur van financiële onwil. Het kabinet en lagere overheden geven aan geen extra middelen te hebben. 

Met het oog op Prinsjesdag heeft KNV dan ook weinig hoop op een reddingsboei uit Den Haag. “We verwachten eigenlijk helemaal niets”, zegt Teeven. Den Haag wijst op een gebrekaan geld, terwijl opdrachtgevers vasthouden aan bestaande afspraken. 

Toch waarschuwt de KNV-voorzitter voor de maatschappelijke gevolgen als de overheid nietingrijpt. Wekelijks zijn zo’n 1 miljoen mensen afhankelijk van taxi’s, touringcars en zorgvervoerom naar school, werk, dagbesteding of het ziekenhuis te gaan. “Voor een aantal ondernemersis het bijna goedkoper om alles stil te laten staan dan om nog te laten rijden. Maar dat kunnenze niet, want ze hebben contracten.” 

Teeven roept de politiek en opdrachtgevers dan ook op om op korte termijn met eenoverbrugging te komen. “Er moet echt iets worden gedaan. We hebben ook gezegd: ‘Kom onsnou tegemoet met die brandstofprijzen.’ Dat lukt niet, kom ons dan incidenteel tegemoet, dan kunnen we in ieder geval eventjes nog het hoofd boven water houden. Dit kan echt niet langer zo”, concludeert Teeven. 

• KNV-voorzitter Fred Teeven slaat alarm: zorgvervoer dreigt stil te vallen door boetes en dure brandstof. Foto KNV.